Een geschiedenis van pijn en trots: ‘Wij zijn altijd een eenheid en dat moet je vasthouden’

Revi, Senna en George Harmusial Foto: Studio Alphen

ALPHEN AAN DEN RIJN - ‘Het was kijken naar hoe je ouders voor zich uit zaten te staren’, vertelt Jer (Joris) Kaitjily over de jaren ‘70’. ‘Je wist waar ze aan dachten, maar we konden niks doen.’ Jer doelt op het verlangen van zijn Molukse ouders naar hun thuisland en de frustratie over de manier waarop de Nederlandse overheid met de KNIL-militairen was omgegaan.

Die machteloosheid mondde op sommige plekken uit in gewelddadige acties, zoals de treinkapingen bij Wijster en De Punt. Een zwarte bladzijde in de geschiedenis, die het imago van Molukkers geen goed deed. Ook in Alphen aan den Rijn merkten Molukse inwoners dat er anders naar hen werd gekeken. ‘Ik werd nageroepen met treinkaper’, vertelt Kissy Tamaelasapal.

Dreiging van buitenaf

Jer merkte dat niemand naast hem wilde zitten in het openbaar vervoer. ‘Al vond ik dat niet erg hoor’, grinnikt hij. Rie den Houter woont al sinds de komst van de Molukse wijk in Alphen aan den Rijn aan de overkant. Ze herinnert zich de dreiging van buitenaf nog: ‘Ze liepen toen de wacht ’s-nachts.' 

De persoonlijke verhalen in dit artikel zijn onderdeel van de documentaireserie Thuis in twee Werelden. De tweede aflevering ‘Samenleven’ gaat over hoogte- en dieptepunten in het wijkleven. 'Samenleven' is vanaf vrijdag op het YouTube-kanaal van Studio Alphen te zien en zaterdag op televisie. 

De Molukse wijk bestond afgelopen jaar zestig jaar. 'Maar nog steeds zijn er mensen die niet weten wat de Molukse geschiedenis is', merkt George Harmusial verbaasd op. 'Daarom willen wij met zo'n wijkfeest ook blijven vertellen wie wij zijn, waar we vandaan komen en wat onze cultuur is.' 

Muziek is een basis

‘Vroeger werd er altijd tot laat muziek gespeeld onder de lantaarnpalen’, vertelt Ulla Hehanussa-Tuhumena. Ze is dirigente bij het koor en heeft in allerlei bands gezongen. ‘Muziek is gewoon een basis in een Molukse omgeving.’

Sama Sama Maluku Festival Foto: Sama Sama Festival

Tegenwoordig klinkt de Molukse muziek ook op andere podia, op het Sama Sama Maluku Festival bijvoorbeeld. Het. Molukse festival trekt jaarlijks duizenden bezoekers naar het festivalterrein op de Zegerplas. Het is bedoeld om de eerste generatie Molukkers te eren. ‘Wij zijn altijd een eenheid’, zegt Nico Tamaelasapal. ‘En dat moet je vasthouden.’

Grote familie

Juist de nieuwe generaties waren betrokken bij de organisatie van het laatste wijkfeest. ‘Het is net een grote familie’, vindt Senna Harmusial, die met haar vader en broer in de wijk woont en vrijwilliger was achter de bar.

Ook haar broer voelt zich prettig in de wijk. ‘Soms werd je ook in de gaten gehouden als je het precies even niet wou’, zegt Revi. ‘Maar als mijn kinderen hier net zo opgroeien als ik, weet ik zeker dat ze heel gelukkig worden.’

Lees ook: Gebroken beloftes en stille trauma’s: ‘Als je emoties toont, kan je ook gaan loslaten’

Lees ook: Première ‘Thuis in twee Werelden’ van Studio Alphen raakt bezoekers in Parkvilla