Henna (71) wil ouderen behoeden voor babbeltrucs: ‘Het moet een keer ophouden’
GEMEENTE ALPHEN AAN DEN RIJN - Twintig jaar lang werkte Henna Tjong-A-Hung (71) als receptioniste op het politiebureau. Nu geeft ze als vrijwilliger voorlichting over oplichting, iets dat haar zelf al twee keer is overkomen. Het is haar missie om ouderen te behoeden voor babbeltrucs. 'We willen ze niet bang, maar wel alert maken', zegt ze.
Als fervent verzamelaar van kookboeken vindt Henna op internet een passend exemplaar voor haar collectie. Nietsvermoedend maakt ze 35 euro over. Elke keer krijgt ze van de verkoper smoesjes te horen, maar het kookboek bereikt nooit en te nimmer haar keuken.
Daarna gaat het nóg een keer mis. Henna denkt voor haar zoon twee Lego-setjes op de kop te tikken. De totaalprijs bedraagt 300 euro, maar dan moet ze wel de helft van het bedrag als voorschot betalen. Het geld is ze kwijt en de bouwblokjes blijken een fata morgana.
Nepagent aan de deur
Henna's verhalen staan zeker niet op zichzelf. Hoewel er geen exacte cijfers zijn, ziet de politie in Alphen aan den Rijn de laatste tijd een toename van het aantal babbeltrucs. Onlangs is een 88-jarige vrouw uit Hazerswoude-Dorp nog het slachtoffer geworden van oplichting door nepagenten.
'Elke dag krijgen we wel meldingen over babbeltrucs, bankfraude of WhatsApp-fraude', vertelt Henna. 'Het moet een keer ophouden. Als mensen het maar door blijven geven aan elkaar, dan hopen we dat het steeds minder wordt.'
Met die laatste opmerking maakt ze duidelijk waarom zij en wijkagent Ronald Jonkman door de gemeente trekken om voorlichting te geven. In buurthuizen of bij verenigingen, tijdens VvE-vergaderingen of zelfs bij mensen thuis.
Wat daarbij nog meer indruk maakt, is dat ervaringskundige Hanneke den Hartogh regelmatig meegaat om haar persoonlijke verhaal te delen. De 74-jarige Alphense wordt eerst door een zogenaamde bankmedewerker gebeld en krijgt na dat gesprek een doortrapte nepagent aan de deur.
'Hoe kon ik zo stom zijn? Terwijl ik ook bij de politie heb gewerkt' - Hanneke den Hartogh, slachtoffer van oplichting
Die drukt haar op het hart om kostbare sieraden af te staan, zodat hij ze buiten in zijn busje kan fotograferen en veilig kan stellen. 'Ik leefde nog steeds in de veronderstelling dat het goed volk was', bekent Hanneke, die er heel vlug achter komt dat ze te goed van vertrouwen is geweest.
De zowel financieel als emotioneel waardevolle juwelen - gekregen van haar inmiddels overleden man, maar ook edelstenen van haar moeder en schoonmoeder - is ze voorgoed kwijt. 'Hoe kon ik zo stom zijn? Terwijl ik ook bij de politie heb gewerkt.'
Als voormalig secretaresse van de districtsleiding vindt Hanneke het belangrijk dat andere mensen dit niet overkomt. 'Bij mij leeft nog steeds de vraag: hoe zijn de daders aan al mijn gegevens gekomen? Ze wisten wat mijn bankrekeningnummer was en hoe mijn dochter heette. Dat is wel iets wat wringt.'
Ze deelt haar ervaringen op een bijeenkomst van vrijwilligersvereniging De Zonnebloem in het buurthuis naast zwembad AquaRijn. De aanwezigen horen haar verhaal vol ongeloof aan, Lida Vernooij (77) slaat zelfs de handen voor haar ogen.
Succesvolle aangifte
'Ik vind het een grof schandaal dat er mensen zijn die op zo'n manier misbruik maken van de medemens', foetert ze. 'De straffen zijn wat mijn betreft ook veel te laag. Voor mij moeten dit soort mensen minimaal twee jaar de cel in.'
Zelf zegt Lida ook weleens telefonisch benaderd te zijn door zogenaamde bankmedewerkers, maar die heeft ze heel gauw afgewimpeld. 'Tegenwoordig neem ik niet meer op als ik door onbekende nummers word gebeld', maakt ze duidelijk.
'Als de politie belt om geld of sieraden veilig te stellen: trap er niet in' - Henna Tjong-A-Hung, politievrijwilliger
John van Rooyen (66) vindt het 'ernstig dat oudere mensen zo makkelijk te manipuleren zijn'. Hijzelf is nog nooit opgelicht, maar zijn moeder wel, vertelt hij. 'Dat was wel een beetje dom, want ze bewaarde haar pincode samen met haar bankpasje in haar portemonnee. Daar heeft ze van geleerd.'
Slachtoffers van babbeltrucs en andere vormen van oplichting durven vaak geen aangifte te doen, merkt Henna Tjong-A-Hung. Dat heeft zij wel gedaan, en met succes in het geval van de valse Lego-verkoper. 'Die man of vrouw komt vandaag (maandag, red.) voor en heeft nog negentien andere mensen opgelicht.'
'Hang direct op'
Desondanks neemt ze het zichzelf nog altijd kwalijk dat ze er tweemaal in is getuind. 'Ik schaamde me wel. Dan ben ik bij de politie en geef ik voorlichting over oplichting... De dader had bij mij ook een profiel gebruikt van iemand met het downsyndroom. Dat vind ik nog het ergste.'
Haar belangrijkste advies aan ouderen? 'Als de politie belt om geld of sieraden veilig te stellen: trap er niet in. Belt er iemand als bankmedewerker en stuurt diegene dan een link: hang direct op. Hoe langer die oplichters praten, hoe groter de kans dat mensen erin trappen.'
Lees ook: Wereldberoemd kraanongeluk, moorden en jeugdterreur: toch blikt oud-politiebaas voldaan terug