Neder-Germaanse Limes op Werelderfgoedlijst geplaatst

GEMEENTE ALPHEN AAN DEN RIJN - Het Werelderfgoedcomité van Unesco heeft de Neder-Germaanse Limes op de Werelderfgoedlijst geplaatst. De nominatie werd gezamenlijk ingediend door Nederland en Duitsland.

De Neder-Germaanse Limes is de noordelijke grens van het Romeinse Rijk. Zo'n tweeduizend jaar geleden beschermde de Limes het Romeinse Rijk eeuwenlang tegen invallen van Germaanse stammen. Langs deze grens zijn veel archeologische vondsten gedaan uit de Romeinse tijd, waaronder ook in Alphen aan den Rijn en Zwammerdam.

Belangrijk detail is wel dat in de nominatie voor de Werelderfgoedlijst geen enkele vondst uit de gemeente Alphen aan den Rijn is opgenomen. 'In Alphen aan den Rijn en Zwammerdam zijn mooie vindplaatsen en de plaatsen zijn uiteraard geografisch verbonden aan de Limes. Onderdeel zijn van een Werelderfgoed heeft echter specifieke eisen', legt een woordvoerder van de provincie Zuid-Holland uit. 'Voor een gedeelte wetenschappelijke, voor een gedeelte praktische en voor een gedeelte bestuurlijke eisen.'

Er wordt bijvoorbeeld gekeken of de vindplaats voldoet aan archeologische normen en of de plek voldoende bereikbaar en beschikbaar is en deze in de toekomst voldoende onberoerd blijft. Het kan ook zijn dat de vindplaatsen in de gemeente om een andere reden niet zijn aangemeld voor het nominatiedossier. 'Om één of meerdere van die drie aspecten staan Alphen en Zwammerdam niet vermeld in de nominatie.'

Dat betekent ook dat geen enkel terrein binnen de gemeentegrenzen de Werelderfgoedstatus heeft gekregen. Toch is de verwachting dat Alphen aan den Rijn kan meeliften op het besluit van het Werelderfgoecomité, doordat de Limes in zijn geheel meer aandacht zal krijgen nu het op de Werelderfgoedlijst staat.

Romeinse verleden in Alphen en Zwammerdam

Aan verwijzingen naar het Romeinse verleden zal het in Alphen aan den Rijn niet liggen. In het verleden zijn er langs de Oude Rijn vondsten gedaan van het grensfort Albaniana, waar nu het Rijnplein ligt. De naam van Theater Castellum verwijst naar het woord voor een fort voor hulptroepen van het Romeinse Rijk: castellum. Ook voor het gemeentehuis komt die verwijzing terug in de vorm van de Castellumstraat.

In Zwammerdam werden in de jaren zeventig zes Romeinse rivierschepen ontdekt tijdens de aanleg van landgoed Hooge Burch van Ipse de Bruggen. Ze werden opgegraven en later opgeslagen in het scheepsarcheologisch depot. In museumpark Archeon wordt inmiddels al jaren gewerkt aan de reconstructie van de schepen, die de namen Zwammerdam 1 tot en met Zwammerdam 6 hebben gekregen.

De schepen moeten uiteindelijk in het nieuw te bouwen Nationaal Romeins Scheepvaartmuseum tentoongesteld worden.