Driekwart van gemeenten in de regio voorspelt voor volgend jaar geldproblemen: ‘Dit brengt ons in een lastig parket’
REGIO - De zorgen om geld blijven de gemeenten in onze regio in de nek hijgen, driekwart van de gemeenten voorspellen voor volgend jaar geldnood. Dat zegt de provincie Zuid-Holland. Dat komt doordat het kabinet dit jaar 2,4 miljard euro bezuinigd, met mogelijk gevolgen voor de portemonnee van bewoners: de woonlasten zouden opnieuw kunnen stijgen.
Dat er gemeente in de regio zijn die dit of volgend jaar opnieuw moeten bezuinigen, is inmiddels wel duidelijk. Dat gemeenten volgend jaar echt in de problemen raken, heeft meerdere redenen. Zo zijn er flinke geldtekorten op jeugdzorg en wordt er wordt dus flink bezuinigd op het gemeentefonds. Dat is geld dat gemeenten krijgen van het Rijk.
Gemeenten moeten rekening houden met een bezuiniging van bijna 2,4 miljard euro in 2026. Voor de tekorten op jeugdzorg dreigt men zelfs naar de rechter te stappen als er geen extra geld komt.
Financieel 'ravijn' al jaren een onderwerp
Vanuit de gemeenten wordt overigens al jaren gesproken van dat aankomende 'financieel ravijn'. Al jaren wordt met die term een lobby gevoerd om 'het Rijk' extra geld te laten bijleggen. Tot nu toe nog zonder succes en het lijkt er volgens de provincie Zuid-Holland ook niet op dat er extra geld bij komt. De gevolgen zijn inmiddels voelbaar. Zo moest de gemeente Alphen aan den Rijn vorig jaar fors bezuinigen.
Afgelopen jaar lukte het vrijwel alle gemeenten om het huishoudboekje in de gemeente sluitend te krijgen, maar dat was anders dan andere jaren wel afhankelijk van het verhogen van de woonlasten, het uitstellen van investeringen, bezuinigingen of het inzetten van de reserves. Driekwart van de gemeenten dreigt de begroting voor komende jaren niet sluitend te krijgen. In dat geval komt een gemeente onder toezicht te staan van de provincie.
Bij de provincie merken ze dat het toezicht op de gemeenten 'intensiever wordt'. Vooralsnog worden er nog geen extra toezichthouders aangenomen, 'mochten er meer gemeenten onder preventief toezicht komen, sluiten wij dat niet uit', zegt de provincie.
Wat is de oplossing?
Vorige week woensdag zaten er 150 wethouders van financiën bij het debat over gemeentefinanciën op de publiekstribune zaten in de Tweede Kamer. Met één boodschap aan minister Uitermark: draai de bezuinigingen terug. Om gemeenten te helpen gaat de provincie 'steeds vroeger in het jaar' in gesprek met gemeenten. 'We denken vooraf mee over hoe gemeenten financiële problemen kunnen repareren in plaats van enkel achteraf beoordelen.'
Wat is de oplossing volgens minister Judith Uitermark (NSC)? Zij zoekt het antwoord in het versoepelen van het toezicht op de gemeenten. Kortom, gemeenten zouden juist méér vrijheden moeten krijgen om tijdelijk geld in te zetten voor taken waar nu geen geld voor is.
Maar dat is volgens Gedeputeerde Frederik Zevenbergen (VVD) niet de oplossing. 'Dit brengt ons in een lastig pakket. De oplossing ligt niet in het versoepelen, maar in een betere balans van taken en middelen.' Daarom doet ook Zevenbergen de oproep naar de minister: 'De financiële problematiek van gemeenten is een punt van zorg en het Rijk moet zorgen voor een goede balans. Dat moet de oplossing zijn voor de financiële problemen van gemeenten en niet een aanpassing van het financieel toezicht.'
Lees ook: Alphense gemeenteraad keurt miljoenen aan bezuinigingen goed