Expositie FEMICIDE te zien in het gemeentehuis: ‘Goed dat haar naam weer genoemd wordt’
ALPHEN AAN DEN RIJN – Achter in de publiekshal in het gemeentehuis staat sinds maandagmiddag de reizende expositie FEMICIDE van OPEN MIND. In deze expositie staan de verhalen van dertien vrouwen die het slachtoffer hiervan werden, en worden bezoekers gealarmeerd en geïnformeerd over femicide. De expositie is een van de uitwerkingen van het plan van de gemeente om femicide te herkennen en te voorkomen.
Anneke en Jef Rijksbergen verloren in 1993 hun dochter Linda, die werd vermoord door haar ex-vriend. Zij is een van de dertien vrouwen van wie het verhaal op de zwart-met-oranje gekleurde canvassen te zien is. ‘Het is goed dat haar naam weer genoemd wordt,’ vindt Anneke Rijksbergen. ‘Mensen kunnen haar hier zien.’
Naast een grote foto van een lachende Linda staat de quote: ‘Op de dag van hun laatste ontmoeting ging het vreselijk mis.’ Daarnaast staat in kleine oranje letters het verhaal van de dochter van Anneke en Jef. Alle canvassen staan achter in het gemeentehuis in een rij opgesteld.
Anneke en Jef hadden liever gezien dat de expositie midden in het gemeentehuis stond. Een medewerker van de gemeente laat weten dat dit niet kon vanwege de verkiezingen. Op de vraag of de expositie na de verkiezingen naar een centraler deel van het gemeentehuis wordt verplaatst, is het antwoord dat de expositie waarschijnlijk tot het einde – op 17 november – op deze plek blijft staan.
Femicide kent veel fases voorafgaand
Burgemeester Erik van Heijningen opende de expositie. In zijn openingswoord zei hij: ‘We zien onze rol in het bespreekbaar maken van femicide, bij het maken van beleid dat de bewustwording vergroot, en we stimuleren samenwerking. Femicide is een probleem van ons allemaal. Wij kunnen die verandering maken: de gemeente, onze inwoners, onze scholen, onze kinderen, u en ik.’
‘De moord op meisjes is dramatisch,’ vertelt Van Heijningen na het rondlopen op de expositie. ‘Je merkt de pijn bij de nabestaanden, ook al is het 25 jaar later. Dat blijft hen bij. Dat voel je.’
Volgens de burgemeester is het belangrijk dat meer mensen zich bewust worden van dit fenomeen en weten wat ze ertegen kunnen doen. ‘Want een femicide kent heel veel fases die zich daarvoor afspelen.’
Rode vlaggen
‘Het begint met isoleren, bedreigen en stalken,’ legt Anneke Rijksbergen uit. ‘Als dat herkend wordt, zou dat goed zijn.’ Voorlichting over de signalen van gedrag dat tot femicide kan leiden, kan volgens haar niet vroeg genoeg beginnen. ‘Op de kleuterschool mag er al gekeken worden naar wat goed gedrag is.’
Haar man Jef vult aan: ‘Ik zou willen zien dat er ook op middelbare scholen aandacht wordt besteed aan hoe jongens moeten omgaan met meisjes, bijvoorbeeld bij maatschappijleer. Dat is heel belangrijk.’
Het valt Anneke op dat er weinig mannen aanwezig zijn bij de opening. Van de zo’n veertig aanwezigen is ongeveer een kwart man. ‘Dat zou wel meer mogen,’ vindt ze.
‘Geldgebrek’
De expositie is een van de uitkomsten van de aangenomen motie Herken en voorkom femicide. Met deze motie wil de gemeenteraad meer aandacht vragen voor geweld tegen meisjes en vrouwen. Het college gaf aan dat er vanwege geldgebrek alleen ‘gratis’ mogelijkheden worden uitgevoerd.
Dat kwam ook naar voren bij deze expositie: van de circa €4.050 aan kosten nam de stichting twee derde zelf voor haar rekening, op basis van een coulanceregeling.
Andere acties die uit de motie voortkomen zijn het oranje kleuren van de Alphense zendmast als onderdeel van Orange the World, een wereldwijde campagne van UN Women tegen geweld tegen vrouwen en meisjes. Deze campagne gaat op 25 november van start. Ook vraagt het college raadsleden om zich op hun eigen sociale media persoonlijk uit te spreken tegen geweld tegen vrouwen.
‘We willen dit niet meer’
Burgemeester Van Heijningen hoopt dat de verhalen en de voorlichting van de expositie mensen helpen om stappen te zetten om meisjes en vrouwen te beschermen. Uit zijn tijd bij politie en justitie weet hij dat het probleem al minstens dertig jaar speelt. ‘Er zijn allerlei instanties die hulp bieden. Vraag hulp aan vrienden en familieleden, of bel anoniem naar Veilig Thuis,’ roept Van Heijningen op. ‘We willen dit gewoon niet meer.’
De tentoonstelling over femicide is tot en met 18 november gratis te bezoeken.
Lees ook: Geldgebrek struikelblok voor meer aandacht voor geweld tegen vrouwen en meisjes