Reizigers balen van maandenlange stremming: ‘Alsof het spoor zwanger is’

Vandaag om 6.13 uur   ·   Haniff Harharah

ALPHEN AAN DEN RIJN - 'Alsof het spoor zwanger is.' Ze moet er zelf een beetje om lachen, maar eigenlijk baalt Danique van Emmerik als een stekker. Want vanaf aankomende maandag rijden er maar liefst negen maanden geen treinen tussen Alphen aan den Rijn en Bodegraven. Twee dagen later wordt ze nota bene 21. 'Dat is mijn verjaardagscadeau', zegt ze cynisch.

Ruim een jaar terug kondigt ProRail aan dat de treinverbinding tussen Leiden en Utrecht driekwart jaar wordt gestremd. Oorzaak: de Gouwespoorbrug bij Alphen is na 43 jaar aan vervanging toe. Gevolg: nooit eerder blijft een treintraject in ons land zo lang buiten dienst voor onderhoud aan het spoor.

Tot frustratie van flink wat vaste reizigers. Danique pakt vier keer per week de trein voor haar lerarenopleiding in Utrecht, wat voor de Alphense normaal gesproken een rechtstreekse rit is vanuit haar woonplaats. Nu moet ze hoogstwaarschijnlijk omreizen via Gouda.

En met haar ook verschillende klas- en schoolgenoten. 'Voor sommigen betekent het veertig minuten omrijden. En voor onze hoorcolleges is dat heel vervelend, omdat we niet naar binnen mogen als we niet op tijd zijn. Dus dan moeten we heel vroeg opstaan', legt ze uit.

Ook is Gouda nou niet bepaald haar favoriete plek om over te stappen. 'Ikzelf heb daar best wel vaak nare ervaringen gehad, met groepjes jongeren die daar bleven hangen en met stenen gooiden. Als vrouw zijnde vind ik Gouda geen fijn station.'

'Négen maanden?'

Niet iedereen blijkt overigens op de hoogte van wat er vanaf 12 oktober te gebeuren staat. 'Ik lees het nu voor het eerst', reageert de 28-jarige Kyrell uit Leimuiden, die in Utrecht werkt en voortaan via Schiphol gaat reizen. Hij stapt snel in zijn trein, voordat die wegrijdt.

'Négen maanden?', vraagt Mariia Danylenko (18) geschokt en lachend tegelijk, als ze hoort hoe lang de spoorbrugafsluiting minimaal gaat duren. 'Zo lang had ik niet verwacht. Waarom zijn ze niet van de zomer begonnen? Dan was er drie maanden minder overlast geweest voor studenten.'

De in Boskoop wonende Oekraïense reist voor haar studie bijna dagelijks naar Utrecht. Gouda lijkt, ondanks een kwartiertje extra wachttijd, voor haar het meest voor de hand liggende tussenstation. 'Ik denk dat het heel druk wordt in de treinen', vreest Mariia met grote vrezen.

Behalve met de sprinter naar Gouda reizen, zijn er nog andere alternatieven. Zo rijden er vier keer per uur bussen tussen Alphen en Bodegraven, waarvan er één rolstoeltoegankelijk is. Daarnaast stelt de NS extra e-bikes en ov-fietsen beschikbaar.

Gratis koffie en thee

Doorgaande passagiers tussen Leiden en Utrecht kunnen omreizen via Amsterdam-Zuid en Schiphol. Ook vertrekken er meer treinen tussen Alphen en Leiden. En als extraatje trakteert de NS in zowel Alphen als Bodegraven de eerste week op gratis koffie en thee.

'We doen veel meer dan we normaal doen als er ergens werkzaamheden zijn', zegt een woordvoerder van de nationale treinvervoerder. 'Maar dit is best wel bijzonder, we zien eigenlijk nooit dat er werkzaamheden zijn die negen maanden duren. Dat is gewoon heel erg lang.'

Dat het onderhoud zoveel tijd in beslag neemt, heeft volgens een woordvoerster van ProRail meerdere redenen. 'Het beweegbare deel van de brug wordt per vrachtschip naar Friesland vervoerd en daar gerenoveerd. Maar in de tussentijd worden ook de constructie en de ondergrond vervangen.'

Ze begrijpt dat het geen prettige boodschap is. 'We beseffen dat negen maanden echt lang is en dat het veel vraagt van de reiziger, maar het is noodzakelijk dat we de brug nu grondig vernieuwen. Dan is-ie medio juni weer klaar voor de komende honderd jaar. En minder storingsgevoelig.'

Leuk is anders, maar de 60-jarige Saskia kan er wel begrip voor opbrengen. Zij werkt in Woerden en heeft verschillende opties om daar te komen. 'Met de trein via Gouda, met de bus, of misschien met de fiets naar Bodegraven en daar weer verder met de trein', somt ze op.

Het wordt voor haar dan ook een kwestie van uitproberen wat het beste werkt. En met name wat het minste reistijd kost. 'Ik zal wel extra vroeg van huis moeten. Maar ik hoop dat ze het spoor zo snel mogelijk weer veilig en betrouwbaar kunnen maken.'

'Het zal wel nodig zijn'

Jan Vroman (73) maakt met enige regelmaat gebruik van de sprinter naar Utrecht. Bijvoorbeeld om familieleden in Woerden te bezoeken. 'Mijn broer is op 13 oktober jarig, dus dan heb ik er al meteen last van', aldus de Alphenaar.

Al wil hij dat 'last hebben' wel nuanceren. 'Het is gewoon een beetje hinderlijk, maar het zal wel nodig zijn. Want die spoorbrug was zó oud.' En, zo voegt Jan eraan toe: 'Als het mooi weer is, ga ik fietsen.'

Vooral onder jongeren wordt er heel anders gedacht over de aangekondigde overlast. 'Ik heb al niet zo veel zin om naar school te gaan. Dan moet ik ook nog eens langer in de trein of bus gaan zitten en best wel omrijden', baalt de in Utrecht studerende Faye (19).

Voor de 15-jarige Thomas - die vanuit Alphen op de fiets naar Bodegraven stapt - kan de totale reistijd zelfs oplopen tot meer dan 2,5 uur, heen en terug. Terwijl hij elke werkdag op school in Utrecht moet zijn. 'Dat wordt een uurtje eerder vertrekken. Heel vervelend', treurt hij.

Blik sardientjes

Met de bus reizen biedt voor hem geen uitkomst. Daar moet Danique van Emmerik überhaupt niet aan denken. 'In de bus is het meestal heel druk en dan sta je als een blik sardientjes op elkaar', vertelt ze uit ervaring.

'Nee, dat is echt niks. Zeker vroeg in de ochtend als je net uit je bed komt, nog moe bent en overprikkeld bij een hoorcollege aankomt.' Er zit weinig anders op dan te wachten tot de 'bevalling' over negen maanden voorbij is. 'Dat is het hele schooljaar', luidt de sombere slotsom van Thomas.

Lees ook: Langste operatie ooit aan 147 jaar oude spoorbrug: ‘De rek is er echt uit’

Lees ook: ‘Er gebeurt helemaal geen ene zak’: Fietsendieven slaan nog altijd toe bij station Alphen

Lees ook: Tijd van vertraging lijkt voorbij: ‘alle seinen op groen’ voor station Hazerswoude